Την ώρα που το κέντρο της πόλης κλείνει για τις προεκλογικές συγκεντρώσεις των αρχηγών, το Λεωφορείο της Αμεσης Δημοκρατίας σταθμεύει στο Φάληρο και στου Ρέντη. Το λευκό, παλιό βερολινέζικο λεωφορείο του Γιόζεφ Μπόις, είναι ήδη στη χώρα μας.Δεν ζητεί την ψήφο μας, αλλά τη σκέψη και την άποψή μας. Δεν μεταφέρει φανατικούς οπαδούς.

Τέχνη και ζωή είναι ένα, υποστηρίζουν οι οδηγοί του Omnibus, που άρχισαν να διασχίζουν την Ευρώπη από το 1987, ένα χρόνο μετά τον θάνατο του Μπόις Οχι, δεν είναι ανέκδοτο.

Είναι ένα κινητό έργο τέχνης, λειτουργεί ως πλατφόρμα αλληλεπίδρασης των ανθρώπων και παράλληλα ως μεταφορά για ένα ιδανικό κοινωνικό σύστημα. Ουτοπικό; Μπορεί. Ο Μπόις, άλλωστε, διακήρυττε ήδη από τη δεκαετία του '70 ότι «κάθε ανθρώπινο ον μπορεί να είναι καλλιτέχνης». Τέχνη και ζωή είναι ένα, υποστηρίζουν και σήμερα οι οδηγοί του Omnibus, που διασχίζουν την Ευρώπη από το 1987 - ένα χρόνο μετά το θάνατο του Μπόις. Στα μέσα του Σεπτεμβρίου ξεκίνησαν την περιοδεία τους στη νοτιοανατολική Ευρώπη. Για 10 εβδομάδες θα σταματούν όπου υπάρχουν παραρτήματα του Ινστιτούτου Γκέτε: Ζάγκρεμπ, Σαράγεβο, Βελιγράδι, Βουκουρέστι, Σόφια, Σκόπια, Αθήνα, Κωνσταντινούπολη, Θεσσαλονίκη κ.α. Σε κάθε στάση πραγματοποιούνται συζητήσεις, ομιλίες και πολιτιστικές δράσεις. Δύο είναι οι στάσεις του στην Αθήνα:

* Από την Τρίτη το λεωφορείο βρίσκεται στο Φάληρο, έξω από τους εκθεσιακούς χώρους της 2ης Μπιενάλε της Αθήνας, στην πλατεία Νερού. Απόψε στις 6 μ.μ., ο Γιοχάνες Στούτγκεν, ένας από τους σημαντικότερους συνεχιστές της κληρονομιάς του Μπόις (υπήρξε μαθητής του) και ο πιο στενός βοηθός-συνέταιρος του Omnibus θα μιλήσει για την έννοια της τέχνης ως «κοινωνικό γλυπτό». «Η τέχνη έχει φθάσει σε ένα σημείο όπου πρέπει να θέσει την ερώτηση για τη δομή της κοινωνίας», υποστηρίζει ο Στούτγκεν. «Αυτό σημαίνει ότι η τέχνη δεν μπορεί πλέον να περιοριστεί στη συνηθισμένη σφαίρα της, αλλά πρέπει μάλλον να λειτουργήσει ως δομικό στοιχείο της κοινωνίας, ως κάτι που αφορά τον καθένα μας. Ο Μπόις ονόμασε αυτή τη μορφή τέχνης "κοινωνικό γλυπτό"». Και θα χρησιμοποιήσει στη διάλεξή του μαυροπίνακα και κιμωλία.

Η 2η Μπιενάλε της Αθήνας «Heaven», ολοκληρώνεται την Κυριακή το βράδυ. Οι τελευταίες ξεναγήσεις στις εκθέσεις του κτιρίου Πεζογέφυρας-Εσπλανάδας θα πραγματοποιηθούν το Σάββατο και την Κυριακή στις 7 μ.μ.

* Αύριο το λεωφορείο θα μεταφερθεί στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (Πειραιώς 256). Εκεί, από τις 2 μ.μ. και το Σάββατο (από τις 3 μ.μ.) θα πραγματοποιηθεί το ενδιαφέρον συμπόσιο, με θέμα: «Η γέννηση της δημοκρατίας μέσα από το πνεύμα της τέχνης», με ομιλητές τους Γιώργο Οικονόμου (δρ Φιλοσοφίας), Πάνο Χαραλάμπους (καθηγητής ΑΣΚΤ, εικαστικός), Ρέα Στριγγάρη-Thonges (ιστορικός τέχνης, συνεργάτις του Μπόις), Γκέραλντ Χέφνερ (ευρωβουλευτής, συνιδρυτής του κόμματος Συμμαχία 90/Οι πράσινοι), Λ. Κόκκα και Βόλφγκερ Πόλμαν (Ινσ. Γκέτε).Αφορμή για τη διοργάνωσή του (από το Γκέτε και την ΑΣΚΤ) είναι η καίρια κοινωνικοπολιτική πρόταση του Μπόις: το δικαίωμα της άμεσης συμμετοχής του ατόμου στη βελτίωση και την πρόοδο των συλλογικών ενεργειών.Παράλληλα και μέχρι την Κυριακή θα παρουσιαστεί στην ΑΣΚΤ η έκθεση «In dire(ct) democracy. Αμεση δημοκρατία, Μπόις και σύγχρονη τέχνη» με τα έργα 8 καλλιτεχνών: Αντώνη Βολανάκη, Γιώργου Διβάρη, Μαρίας Πασχαλίδου, Λίας Πέτρου, Χρήστου Πόνη, Μαρίας Σαρρή, Δημήτρη Χαλάτση και Into the pill. Την επιμέλεια έχουν οι Γκέλη Γρυντάκη και Μαργαρίτα Καταγά. Ενδιαφέρουσα τροφή για σκέψη, μέρες που είναι...

Συμμετοχική δημοκρατία σε 38 χώρες για την κλιματική αλλαγή

ΤΟΥ HΕRVΕKΕΜΡF

Πολίτες του κόσμου για το κλίμα, ήτοι μια άσκηση στην παγκόσμια δημοκρατία. Το πρώτο φόρουμ των πολιτών για τις αλλαγές στο κλίμα διοργανώθηκε ταυτόχρονα σε 38 χώρες, προκειμένου να καταθέσουν οι ίδιοι οι πολίτες ιδέες και προτάσεις για το μεγαλύτερο οικολογικό πρόβλημα της εποχής μας. Το φόρουμ διοργανώθηκε σε μεγάλες χώρες της Ευρώπης, στις ΗΠΑ, στη Ρωσία, στην Κίνα, στη Βραζιλία, στην Ινδία και σε οκτώ αφρικανικά κράτη. Το περασμένο Σάββατο τέθηκε για πρώτη φορά σε εφαρμογή σε τέτοια κλίμακα αυτή η μορφή συμμετοχικής δημοκρατίας η οποία σχεδιάστηκε στη Δανία από την Τeknologiradet, ανεξάρτητο φορέα για την τεχνολογία, που ιδρύθηκε το 1995 από το κοινοβούλιο στην Κοπεγχάγη. Το φόρουμ έχει λειτουργήσει πειραματικά με επιτυχία επί μια 20ετία σε σκανδιναβικές χώρες.
Αφορά κυρίως επιστημονικά θέματα τα οποία μοιάζουν συνήθως πολύ σύνθετα για τους «καθημερινούς πολίτες». « Υπάρχει μια αυξανόμενη αποσύνδεση μεταξύ της διαδικασίας λήψης των πολιτικών αποφάσεων και των ανθρώπων τους οποίους αφορούν αυτές οι αποφάσεις» λέει ο Λαρς Κλούβερ , διευθυντής της Τeknologiradet. «Η πρωτοβουλία μας επιχειρεί να λύσει ένα πραγματικό αλλά και πρακτικό πρόβλημα δημοκρατίας:Αν οι πολίτες δεν έχουν λόγο για τις αποφάσεις, η πολιτική που απορρέει από αυτές δεν θα έχει αποτέλεσμα» προσθέτει.
Πώς λειτουργεί ένα τέτοιο φόρουμ; Δημιουργείται μια ομάδα πολιτών, αντιπροσωπευτική του πληθυσμού, η οποία καλείται σε σύσκεψη επί ενός ζητήματος που παρουσιάζεται με όσο το δυνατόν πιο ουδέτερο τρόπο. Το πάνελ των πολιτών συζητά το θέμα επί μία ημέρα και στη συνέχεια υποβάλλει προτάσεις και υποδείξεις. Το 2008 η Τeknologiradet είχε την ιδέα να δοκιμάσει αυτή την «εμπειρία» σε διεθνή κλίμακα για το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής. Ακολουθώντας ένα κοινό πρωτόκολλο, το φόρουμ διεξήχθη σε 38 χώρες σε όλες τις ηπείρους στις 26 Σεπτεμβρίου. Τα αποτελέσματα παρουσιάζονται στην ιστοσελίδα www. wwviews.org. Η σύνθεση των προτάσεων σε διεθνές επίπεδο θα δημοσιοποιηθεί τον Νοέμβριο. Στη Βοστώνη των ΗΠΑ το φόρουμ των πολιτών διεξήχθη στον έκτο όροφο του Μουσείου Επιστημών. Περίπου 60 πολίτες συγκεντρώθηκαν γύρω από 12 τραπέζια για να συζητήσουν την κλιματική αλλαγή. Ανδρες, γυναίκες, νέοι, ηλικιωμένοι, λευκοί, μαύροι, ισπανόφωνοι, ολόκληρη η αμερικανική κοινωνία ήταν παρούσα. Οι συμμετέχοντες στη Βοστώνη είπαν ότι «στην Ευρώπη οι άνθρωποι είναι πιο δραστήριοι, έχουν πιο ανεπτυγμένο το συναίσθημα της ευθύνης για το μέλλον του πλανήτη». Τα πνεύματα οξύνθηκαν όταν οι πολίτες άρχισαν να συζητούν την πρόταση για την αύξηση της τιμής της βενζίνης. Κάποιοι τάχθηκαν υπέρ ενός «πράσινου φόρου», ενώ κάποιοι άλλοι διαφώνησαν, λέγοντας ότι η αύξηση της τιμής απλώς θα αυξήσει τα κέρδη των επιχειρήσεων. Στη Νότια Αφρική το φόρουμ πραγματοποιήθηκε στο Ντέρμπαν. Οι συμμετέχοντες θυμήθηκαν ότι πριν από δύο χρόνια, μια Κυριακή του 2007, η θάλασσα «φούσκωσε» και πλημμύρισε τους δρόμους. Μίλησαν για το τι πρέπει να γίνει για να βελτιωθεί η ποιότητα της ζωής στην πόλη τους.